Spontaniczna, różnorodna aktywność fizyczna od najmłodszych lat – również w ramach zajęć WF
Poziom bezruchu dzieci i młodzieży stale rośnie, a ich kondycja jest na alarmująco niskim poziomie. Dlatego od 1 września 2025 roku szkoły w całej Polsce zaczęły realizować nową podstawę programową wychowania fizycznego, która stawia na różnorodność aktywności, elastyczność dla nauczycieli i budowanie zdrowych nawyków na całe życie. Działania wspierające nauczycieli w realizacji nowych wytycznych wprowadziła Fundacja MultiSport, która od lat realizuje Aktywne Szkoły MultiSport – bezpłatny program dla podstawówek i liceów.
Z raportu Global Matrix 4.0 przygotowanego w ramach Active Healthy Kids Global Alliance wynika, że jedynie 16,8% dzieci i młodzieży w Polsce spełnia zalecenia WHO, podejmując codzienną aktywność fizyczną przez co najmniej 60 minut. Zajęcia wychowania fizycznego z jednej strony pomagają wypełnić codzienną dawkę ruchu, a z drugiej mają wpływ na kształtowanie zdrowych nawyków. Ciekawe i angażujące zajęcia WF są niezwykle ważne, bo mogą stanowić dobry start w aktywną dorosłość. Jak pokazuje badanie MultiSport Index 2024: Sportkrastynacja, aż jedna piąta dorosłych Polaków nie lubiła lekcji wychowania fizycznego, z czego 40% dziś nie podejmuje żadnej aktywności fizycznej – nawet sporadycznej. Z kolei wśród osób, które wspominają WF z przyjemnością, ponad 70% nadal ćwiczy regularnie, przynajmniej raz w tygodniu.
– Dzieci potrzebują nie tylko ruchu, ale także inspiracji, różnorodności i poczucia, że ich wysiłek jest zauważany. Takie podejście, wydaje się wyłaniać z nowej podstawy programowej w zakresie lekcji wychowania fizycznego – komentuje Weronika Rosłaniec, nauczycielka WF, instruktor fitness i koordynator programu Aktywne Szkoły MultiSport.
WF, który rozwija i inspiruje
Reforma MEN stawia na różnorodność aktywności, elastyczność dla nauczycieli oraz wszechstronny rozwój uczniów. Odejście od sztywnego oceniania i nacisku wyłącznie na wynik ma sprawić, że lekcje WF staną się przestrzenią do budowania zdrowych nawyków na całe życie. Niemniej istotne będzie monitorowanie poziomu sprawności fizycznej dzieci. Nowa podstawa programowa wprowadza także obowiązkowe testy sprawnościowe w klasach I–III, co wcześniej dotyczyło uczniów klas IV–VIII. Cele reformy obejmują rozwijanie szerokiego wachlarza umiejętności ruchowych, stworzenie środowiska wspierającego aktywność fizyczną oraz zapewnienie nauczycielom elastyczności w prowadzeniu zajęć.
– Dzieci potrzebują ruchu, ale także inspiracji i różnorodności. Tradycyjny WF bywał schematyczny, sprowadzając się do powtarzalnych gier czy ćwiczeń, tymczasem zajęcia powinny angażować, dawać przestrzeń do odkrywania mocnych stron i kształtować pozytywne nastawienie do ruchu. Ważne jest, aby dzieci czuły, że ich wysiłek i zaangażowanie są zauważane i doceniane, nie tylko końcowy wynik czy zdobyty „medal” – wyjaśnia Weronika Rosłaniec.
Aktywność fizyczna dla najmłodszych na miarę XXI wieku
– Obserwujemy rosnące zainteresowanie nauczycieli rozwiązaniami, które mogą wspierać realizację założeń nowej podstawy programowej. Jedną z inicjatyw, w której z roku na rok uczestniczy coraz więcej szkół, jest bezpłatny program Aktywne Szkoły MultiSport, realizowany przez Fundację MultiSport. W tym roku szkolnym w programie bierze udział ponad 100 szkół z 13 województw. Cieszy nas to zaufanie i zaangażowanie szkół, ponieważ widzimy realne efekty dodatkowych zajęć WF w klubach fitness – mówi Weronika Rosłaniec.
Inicjatywa skierowana jest do uczniów w wieku 12–19 lat i umożliwia przeprowadzenie lekcji WF w klubach fitness pod okiem wykwalifikowanych trenerów i nauczycieli wychowania fizycznego. Zajęcia te uatrakcyjniają klasyczne lekcje WF i umożliwiają dzieciom poznanie nowych form aktywności fizycznej. Program oferuje m.in. moduły treningu funkcjonalnego, ćwiczenia poprawiające koordynację wzrokowo-ruchową oraz aktywności z obszaru body & mind – takie jak joga, pilates czy trening zdrowego kręgosłupa.
– Zajęcia programu Aktywne Szkoły MultiSport wprowadzają istotny element różnorodności. Dają możliwość podejmowania aktywności i rozwijania umiejętności ruchowych, których nie są w stanie realizować w szkole przez brak odpowiedniego sprzętu i miejsca. Dodatkowo dzieci pokonują spacerem odległość ze szkoły na siłownię, co jest aktywnością fizyczną w najprostszej postaci i realizują ją nawet najbardziej oporne osoby – podkreśla Michał Lewandowski, nauczyciel wychowania fizycznego ze szkoły partnerskiej programu Aktywne Szkoły MultiSport w Łodzi.
W ubiegłej edycji Aktywnych Szkół MultiSport zrealizowano ponad 5,6 tys. szkolnych lekcji WF w klubach fitness.
– W Aktywnych Szkołach MultiSport łączymy naukę sprawności fizycznej z motywacją i pozytywnym doświadczeniem. Z naszych badań ewaluacyjnych wynika, że 63% rodziców i nauczycieli dostrzegło poprawę w aktywności dzieci, a troje na pięcioro uczniów uznało zajęcia za ciekawsze niż tradycyjny WF. To wyraźny sygnał, że różnorodność ćwiczeń i indywidualne podejście naprawdę działają. Dane ewaluacyjne i rosnące zainteresowanie ze strony szkół pokazują nam również, jak ogromne jest zapotrzebowanie na nowoczesny WF — zarówno wśród dzieci i rodziców, jak i nauczycieli. Fundacja MultiSport nie tylko dostarcza gotowe scenariusze, ale również zapewnia wsparcie trenerów i narzędzia do ewaluacji, dzięki którym lekcje są bezpieczne, różnorodne i angażujące – podsumowuje Rosłaniec.
Znaczenie takich działań jest długofalowe. Poprzez urozmaicone i angażujące lekcje WF dzieci uczą się motywacji, wytrwałości oraz czerpią satysfakcję z ruchu. Odpowiednio prowadzone wychowanie fizyczne staje się w ten sposób realną inwestycją w zdrowie przyszłych pokoleń.
Zajęcia w obecnej edycji programu Aktywne Szkoły MultiSport rozpoczęły się w październiku 2025 roku. Rekrutacja pozostaje otwarta przez cały rok, co pozwala szkołom dołączać w dowolnym momencie. Program jest inicjatywą bezpłatną.
Więcej informacji o programie: https://fundacjamultisport.pl/nasze-programy/aktywne-szkoly-multisport/.
Marcin Walendziak
Fundacja MultiSport, powołana przez Benefit Systems w 2021 roku, aktywnie walczy z hipokinezją, czyli bezruchem, który Światowa Organizacja Zdrowia uznaje za jedno z kluczowych zagrożeń dla zdrowia współczesnej cywilizacji. Działania Fundacji MultiSport stanowią kompleksową odpowiedź na wyzwania związane z brakiem aktywności fizycznej w różnych grupach wiekowych. Flagowym programem Fundacji są Aktywne Szkoły MultiSport, kierowane do uczniów między 12. a 19. rokiem życia. W ramach tego programu wykwalifikowani trenerzy oraz instruktorzy prowadzą zajęcia sportowe dla dzieci i młodzieży w nowoczesnych klubach fitness, w tym m.in. w sieci ZDROFIT. Fundacja realizuje także program „Zajęcia MultiSportowe z elementami gimnastyki korekcyjno-kompensacyjnej”, skupiający się na profilaktyce wad postawy wśród dzieci oraz program "Senior w dobrej formie", którego celem jest aktywizacja ruchowa i walka z poczuciem osamotnienia wśród seniorów poprzez integrację sportową.
