Zima w pełni, trwają ferie – warto przypominać dzieciom o zasadach bezpieczeństwa
Zimowa aura nie opuszcza kraju. W wielu regionach wciąż utrzymuje się śnieg, a zbiorniki wodne pokryte są warstwą lodu – i według aktualnych prognoz ten stan szybko się nie zmieni. Ferie zimowe potrwają jeszcze do 1 marca, więc przez kolejne tygodnie dzieci będą spędzać więcej czasu na świeżym powietrzu, korzystając z uroków zimy. To moment, w którym ryzyka typowe dla tej pory roku – oblodzenie, ograniczona widoczność czy zamarznięte akweny – stają się szczególnie istotne. Eksperci i służby apelują o regularne przypominanie najmłodszym zasad bezpiecznego zachowania.
Jak wynika z badania MultiSport 88 proc. rodziców dzieci w wieku szkolnym, uważa, że idealne ferie, to takie, które zapewniają dzieciom dużo okazji do ruchu i aktywności fizycznej.
– Tegoroczna zima szczególnie zachęca do spędzania czasu na świeżym powietrzu. Należy pamiętać, że śnieżna i mroźna aura przynosi nie tylko frajdę na sankach czy łyżwach, ale niesie za sobą też dodatkowe niebezpieczeństwa – oblodzenia, zamarznięte zbiorniki wodne, ograniczoną widoczność, o których warto z dziećmi rozmawiać – podkreśla Natalia Perlińska, rzeczniczka prasowa Fundacji MultiSport.
Lód
Jednym z najpoważniejszych zimowych zagrożeń pozostają zamarznięte jeziora i stawy, które mimo pojawiających się od lat ostrzeżeń służb, wciąż stanowią pokusę do zabawy.
— Lód nigdy nie jest przewidywalny — nawet jeśli wygląda stabilnie. Jego grubość zmienia się z godziny na godzinę, pojawiają się podtopienia i pęknięcia, których z brzegu nie sposób dostrzec. Co roku mamy do czynienia z sytuacjami, gdy dzieci traktują zamarznięty akwen jak naturalną ślizgawkę — i to właśnie wtedy dochodzi do najtragiczniejszych zdarzeń. Akweny wodne, które dziś skuwa lód możemy znaleźć zarówno w miejskich parkach, jak i poza miastem. Zamarzają też rzeki. Wszystkie są równie niebezpieczne i na wszystkich obowiązuje ten sam bezwzględny zakaz wejścia na pojawiający się lód — mówi Maciej Błasiak, prezes Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego.
Droga
Nie tylko akweny wodne stają się niebezpieczne – trudne warunki na drogach, oblodzone chodniki, szybko zapadający zmrok – to mieszanka, która wymaga ostrożności.
Eksperci podkreślają, że dzieci powinny wiedzieć, jak zachować się po upadku na oblodzonym chodniku czy solidnej kraksie na górce saneczkowej, gdy doszło do poważniejszych obrażeń. Powinny być świadome, że szybko zapadający zmrok i śliskie drogi wymagają nie tylko większej ostrożności od kierowców, ale też od pieszych – dlatego tak ważne jest, noszenie odblasków, przechodzenie przez jezdnię wyłącznie w wyznaczonych do tego miejscach i uważne stawianie kroków.
– Najwięcej zimowych interwencji dotyczy sytuacji pozornie zwyczajnych, które nagle wymykają się spod kontroli. Dziecko przebiega przez oblodzoną jezdnię, albo zjeżdża na sankach w stronę drogi. To nie jest kwestia złej woli, lecz braku świadomości. Z perspektywy dorosłych zasady bezpieczeństwa w takich sytuacjach są oczywiste, ale nie z perspektywy dziecka, które wciąż uczy się myślenia przyczynowo-skutkowego. Dlatego warto rozmawiać z dziećmi, uczyć je odpowiednich zachowań, pokazywać miejsca, które stwarzają bezpieczne warunki do zimowej zabawy — zaznacza st. bryg. Karol Kierzkowski, rzecznik prasowy Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej.
Jak rozmawiać z dziećmi o bezpieczeństwie zimą?
– Nie wystarczy przekazać dzieciom listy zagrożeń i zakazów. Konieczne jest tu zrozumienie mechanizmów, wzmocnienie myślenia przyczynowo-skutkowego. Dzieci, które wiedzą, skąd biorą się zagrożenia, podejmują bardziej świadome decyzje – sugeruje Ilona Gregorczyk, terapeutka integracji sensorycznej i ekspertka programu MultiBezpieczeństwo tworzonego przez Fundację MultiSport.
Aby wesprzeć rodziców i nauczycieli w budowaniu świadomość w zakresie bezpieczeństwa Fundacja MultiSport stworzyła bezpłatny, ogólnodostępny program edukacyjny MultiBezpieczeństwo. W ramach programu dostępne jest 7 „lekcji” o bezpieczeństwie, w tym najnowsze zimowe materiały edukacyjne w postaci scenariusza lekcji, prezentacji, schematów angażujących gier i łamigłówek, które skupiają się na wyjaśnieniu niebezpiecznych sytuacji, rozwijają myślenie przyczynowo-skutkowe i uczą dzieci mechanizmów podejmowania decyzji. Tworzone w ramach programu materiały nie odwołują się do zakazów, ale przez pryzmat doświadczeń dzieci i wyjaśnianie konkretnych procesów, pomagają im lepiej rozumieć sytuacje niebezpieczne i utrwalać właściwe zachowania. Materiały edukacyjne zostały opracowane z myślą o dzieciach w wieku 10-14 lat i są dostępne na stronie internetowej www.multibezpieczenstwo.pl.
Program MultiBezpieczeństwo funkcjonuje w szkołach od ponad roku i jest intensywnie wykorzystywany przez nauczycieli.
— 91% nauczycieli oceniło program jako bardzo użyteczny w codziennej pracy. Najczęściej wskazują na moduły dotyczące zimy, ruchu drogowego i bezpieczeństwa w domu. Podkreślają też, że materiały można wykorzystywać „krok po kroku”, ale równie dobrze da się z nich komponować własne bloki tematyczne, na przykład łącząc moduły o wodzie, naturze i przestrzeniach sportowych. To, że do tej pory w lekcjach MultiBezpieczeństwa uczestniczyło już 11 479 uczniów, pokazuje, że program wspiera edukację nie tylko praktycznie, lecz także elastycznie — również w obszarach mniej oczywistych i trudniejszych do wytłumaczenia — mówi Natalia Perlińska, rzeczniczka Fundacji MultiSport.
Nauczyciele, którzy przeprowadzą zajęcia z wykorzystaniem materiałów programu, mogą uzyskać imienny certyfikat potwierdzający realizację innowacyjnego programu edukacyjnego w szkole. Certyfikat wydawany jest po wypełnieniu krótkiego formularza ewaluacyjnego pod adresem: www.multibezpieczenstwo.pl/ewaluacja/.
Program MultiBezpieczeństwo został objęty patronatem: Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego (WOPR), Policji, Państwowej Straży Pożarnej oraz Ośrodka Rozwoju Edukacji.
Marcin Walendziak
Fundacja MultiSport to organizacja non-profit, której misją jest popularyzacja zdrowego i aktywnego stylu życia wśród wszystkich grup społecznych, ze szczególnym uwzględnieniem dzieci, młodzieży, seniorów oraz osób z niepełnosprawnościami. Fundacja realizuje programy edukacyjne i sportowe, takie jak "Aktywne Szkoły MultiSport" czy "Pełni Sportu", które rocznie angażują dziesiątki tysięcy uczestników w całej Polsce i wspierają profilaktykę zdrowotną oraz integrację społeczną. Organizacja współpracuje z ośrodkami naukowymi, szkołami, sportowcami oraz partnerami biznesowymi, stale rozwijając ofertę programów odpowiadających na aktualne wyzwania zdrowotne społeczeństwa.
